Tại huyện Bến Cầu, cánh đồng lúa hữu cơ đạt chuẩn châu Âu rộng hàng trăm héc-ta thuộc trang trại bò sữa Vinamilk Green Farm Tây Ninh đang bước vào mùa chín rộ, mở đầu cho chu trình tuần hoàn khép kín tại trang trại.
Kỹ sư Nguyễn Văn Minh, phụ trách vùng nguyên liệu của Vinamilk Green Farm Tây Ninh, cho biết việc xây dựng 300 ha lúa hữu cơ là mắt xích quan trọng trong mô hình nông nghiệp tuần hoàn. Trước khi chọn giống, trang trại đã khảo nghiệm nhiều loại để tìm ra giống lúa khỏe cây, chịu hạn tốt và kháng sâu bệnh cao – yêu cầu bắt buộc của sản xuất hữu cơ không dùng phân hóa học hay thuốc bảo vệ thực vật.
Sau hai năm cải tạo đất và áp dụng quy trình nghiêm ngặt, vùng trồng lúa được chứng nhận hữu cơ EU với năng suất 5,8–6 tấn/ha, một số nơi đạt 7–8 tấn/ha/vụ. Toàn bộ diện tích này phục vụ đàn bò sữa hơn 8.000 con. Lúa được thu hoạch theo hai hướng: lấy hạt xay bột và thu hoạch lúc ngậm sữa để ủ chua làm thức ăn dinh dưỡng.
Phân bò sau xử lý lên men được dùng làm phân hữu cơ cho cánh đồng lúa. Nhờ nguồn phân này, lượng giống sử dụng chỉ bằng một nửa so với canh tác thông thường, năng suất tăng 15–20% so với năm trước dù thời tiết Tây Ninh khắc nghiệt.
Không chỉ tạo vòng tuần hoàn đất – nước – chất thải trong trang trại, Vinamilk còn mở rộng hợp tác với cộng đồng địa phương. Doanh nghiệp cung cấp phân hữu cơ cho nông dân liên kết, đồng thời hỗ trợ kỹ thuật để canh tác theo chuẩn nông nghiệp tốt. Năm 2024, Vinamilk bao tiêu hơn 365.000 tấn bắp sinh khối từ nông dân, tăng thu nhập và tạo vùng vệ tinh bền vững.
Hiện Vinamilk vận hành 14 trang trại tại Việt Nam và 1 tại Lào, trong đó 4 trang trại theo mô hình sinh thái Green Farm, áp dụng tiêu chuẩn quốc tế và hướng đến phát triển bền vững.
 |
| Một góc cánh đồng lúa chuẩn hữu cơ rộng hàng trăm ha của trang trại bò sữa Vinamilk Green Farm Tây Ninh ở Bến Cầu. Ảnh: Trần Trung/ Nông nghiệp và Môi trường. |
Theo bà Đinh Thị Phương Khanh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Tây Ninh, dòng vốn đầu tư vào lĩnh vực chăn nuôi công nghệ cao tại tỉnh tăng mạnh những năm gần đây, góp phần hình thành các vùng sản xuất quy mô lớn và hệ sinh thái nông nghiệp tuần hoàn.
Một trong những dự án đáng chú ý là Tổ hợp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao DHN Tây Ninh do Tập đoàn Hùng Nhơn và De Heus (Hà Lan) hợp tác triển khai, nằm trong 12 dự án trọng điểm đến năm 2030 với tổng vốn gần 10.000 tỷ đồng, tập trung sản xuất giống và gà thịt xuất khẩu.
Công ty TNHH Pacow International cũng đầu tư mô hình chăn nuôi bò khép kín, tự động hóa cao từ chuồng trại đến giết mổ. Quy trình giết mổ không chạm đất, thịt được làm mát ở 0–4°C trong 24–48 giờ và hút chân không giúp kéo dài thời gian bảo quản đến 21 ngày. Pacow sở hữu các chứng nhận quốc tế như ISO, HACCP, GlobalGAP, Halal…, tạo lợi thế cho xuất khẩu.
Cùng với đó, BAF đang triển khai tổ hợp trang trại heo cao tầng, nhà máy thức ăn và dây chuyền giết mổ – chế biến hiện đại, ứng dụng công nghệ lọc khí và khử mùi nhằm giảm phát thải.
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, Tây Ninh vẫn đối mặt với các thách thức như nguồn lực đầu tư hạn chế, thiếu doanh nghiệp đủ sức dẫn dắt chuỗi liên kết, thiếu lao động chất lượng cao và hạ tầng số chưa đáp ứng nhu cầu sản xuất thông minh.
Tỉnh kiến nghị Trung ương sớm ban hành các cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp về đất đai, tín dụng, thuế; thúc đẩy ứng dụng công nghệ và thành lập quỹ hỗ trợ đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp.
Tây Ninh định hướng phát triển nông nghiệp theo bốn trụ cột:
Kinh tế xanh – tuần hoàn, tối ưu tái chế phụ phẩm.
Nông nghiệp số, phát triển dữ liệu kết nối tỉnh – quốc gia, ứng dụng nhật ký điện tử, tưới tự động, truy xuất nguồn gốc blockchain.
Kinh tế nông nghiệp, chuyển từ sản xuất sang tạo giá trị theo chuỗi.
Quản lý nhà nước kiến tạo, hỗ trợ doanh nghiệp và nông dân thực hành theo quy trình công nghệ.
Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Nghị quyết 57-NQ/TW là kim chỉ nam để Tây Ninh hướng tới nền nông nghiệp thông minh, có trách nhiệm và mang lại thịnh vượng bền vững cho người dân.
