Nhờ hương vị thơm ngon đặc trưng cùng sản lượng hạn chế, loại chuối này thường được khách đặt mua từ sớm mỗi khi vào mùa thu hoạch.
 |
| Chuối ngự Đại Hoàng từng là đặc sản tiến vua từ thời nhà Trần. |
Chuối ngự Đại Hoàng có nguồn gốc từ làng Đại Hoàng (nay thuộc xã Nam Lý, tỉnh Ninh Bình). Tương truyền, thời nhà Trần, người dân địa phương đã dâng những buồng chuối vàng óng lên vua và được nhà vua đặc biệt yêu thích. Từ đó, giống chuối này được nhân rộng để phục vụ triều đình, trở thành loại quả mang danh "tiến vua".
Quả chuối ngự có kích thước nhỏ, chỉ dài khoảng 8-10cm, vỏ mỏng màu vàng óng khi chín, ruột vàng nghệ, thịt dẻo và tỏa hương thơm dịu. Đặc biệt, phần đầu quả thường xuất hiện chùm "râu" nhỏ – dấu hiệu nhận biết riêng của giống chuối quý này.
 |
| Trong các dòng chuối ngự hiện nay, chuối ngự mít được đánh giá cao nhất nhờ thịt quả vàng hồng, vị ngọt đậm và mùi thơm nổi bật. |
Để cho ra những buồng chuối đạt chất lượng, người trồng phải mất từ 9-10 tháng chăm sóc. Mỗi cây chỉ cho một buồng quả trong suốt chu kỳ sinh trưởng, đòi hỏi chế độ tưới tiêu, chống đỡ và tỉa cây rất kỹ lưỡng.
Hiện chuối ngự Đại Hoàng được bán với giá khoảng 70.000 đồng/kg, riêng những buồng đẹp phục vụ biếu tặng hoặc chưng mâm ngũ quả dịp lễ Tết thường có giá cao hơn. Do nguồn cung không nhiều trong khi nhu cầu lớn, nhiều khách hàng phải đặt mua trước từ sớm để tránh tình trạng hết hàng.
 |
| Ngày nay, chuối ngự Đại Hoàng không chỉ được tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành trong nước mà còn được người Việt ở nước ngoài tìm mua. |
Từng có thời gian đứng trước nguy cơ mai một, nhưng nhờ các chương trình bảo tồn và phục hồi vùng trồng, chuối ngự Đại Hoàng đã lấy lại vị thế của một đặc sản nổi tiếng. Năm 2009, sản phẩm được cấp chứng nhận chỉ dẫn địa lý, góp phần khẳng định giá trị thương hiệu của loại quả đặc sản gắn liền với quê hương làng Vũ Đại – vùng đất nổi tiếng trong các tác phẩm của nhà văn Nam Cao.
 |
| Mặc dù được đưa đi canh tác ở nhiều vùng miền khác nhau, chuối ngự Đại Hoàng trồng tại quê gốc vẫn giữ được hương vị riêng biệt khó thay thế. |
Ngày nay, chuối ngự Đại Hoàng không chỉ được tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành trong nước mà còn được người Việt ở nước ngoài tìm mua. Dù đã được trồng ở nhiều địa phương khác, hương vị của chuối ngự Đại Hoàng chính gốc vẫn được đánh giá là khó nơi nào sánh được.
