Nông dân vùng cát mạnh dạn trồng măng tây xuất khẩu

Mô hình bước đầu cho thấy tín hiệu tích cực khi cây sinh trưởng tốt, cho thu hoạch gần như mỗi ngày và đã có doanh nghiệp liên kết bao tiêu sản phẩm.

Những ngày này, vườn măng tây rộng khoảng 5.000m² của anh Thạch Vương ở ấp Huỳnh Kỳ, xã Vĩnh Hải bắt đầu cho thu hoạch lứa đầu tiên sau khoảng 6 tháng xuống giống. Theo anh Vương, nếu trồng hành tím phải mất hơn 3 tháng mới thu hoạch thì măng tây sau khi bước vào giai đoạn khai thác có thể cho thu gần như hằng ngày, giúp người trồng chủ động hơn về nguồn thu.

Hiện vườn măng tây của anh đạt năng suất khoảng 10-15kg/1.000m²/ngày. Với giá thu mua tại vườn khoảng 50.000 đồng/kg, doanh thu đạt 500.000-750.000 đồng/ngày/1.000m². Sau khi trừ chi phí, lợi nhuận ước khoảng 1,25-1,875 triệu đồng/ngày đối với diện tích 5.000m².

Không chỉ gia đình anh Vương, ông Lý Hoàng cũng chuyển hơn 2.000m² đất từng trồng hành tím sang trồng măng tây. Ông cho rằng cây hành phụ thuộc nhiều vào thời tiết, đặc biệt dễ gặp rủi ro khi mưa kéo dài. Trong khi đó, măng tây có đầu ra ổn định hơn, được HTX hỗ trợ giống, vật tư và kỹ thuật nên người dân giảm áp lực vốn cũng như rủi ro sản xuất.

Theo anh Thạch Dil, Giám đốc HTX Hành tím Vĩnh Châu, chi phí đầu tư ban đầu cho măng tây khoảng 40 triệu đồng/1.000m². Để giúp nông dân mạnh dạn chuyển đổi, HTX cung ứng trước giống, phân bón và vật tư, sau đó bà con hoàn trả dần từ nguồn thu bán sản phẩm.

Hiện HTX liên kết với Công ty TNHH Linh Đan Ninh Thuận để bao tiêu sản phẩm với giá khoảng 50.000 đồng/kg. Khi vùng nguyên liệu được mở rộng, măng tây sẽ được phân loại theo chất lượng, giá thu mua dự kiến dao động 45.000-65.000 đồng/kg.

Đất cát cho măng tây năng suất tốt

Trước khi đưa măng tây về trồng đại trà, HTX đã dành gần 2 năm thử nghiệm trên nhiều loại đất khác nhau, từ đất thịt, đất cát pha đến đất giồng cát ven biển.

Kết quả cho thấy vùng đất giồng cát ở Vĩnh Hải có nhiều lợi thế nhờ nền đất cao, thoát nước nhanh. Măng tây sinh trưởng khỏe, thân mập, búp thẳng, màu xanh đẹp. Năng suất bình quân đạt khoảng 12-15kg/1.000m²/ngày, cao hơn một số vùng HTX từng thử nghiệm.

Măng tây trồng trên đất cát có tỷ lệ sản phẩm đạt tiêu chuẩn thương phẩm khá cao.

Anh Đặng Hiệp Phú, cán bộ kỹ thuật HTX, cho biết măng tây trồng trên đất cát có tỷ lệ sản phẩm đạt tiêu chuẩn thương phẩm khá cao. Đây cũng là yếu tố thuận lợi để đáp ứng yêu cầu của các doanh nghiệp chế biến, phân phối và xuất khẩu.

Sau thu hoạch, măng tây được làm sạch, phân loại, bó theo quy cách rồi bảo quản lạnh trước khi đưa vào hệ thống bán lẻ hoặc phục vụ xuất khẩu.

Từ kết quả bước đầu, HTX xác định Vĩnh Hải là một trong những vùng trọng điểm để phát triển cây măng tây, hướng tới xây dựng vùng nguyên liệu khoảng 100ha, trong đó khoảng 50ha tại xã Vĩnh Hải.

Trồng một lần, thu nhiều năm

Măng tây không đòi hỏi kỹ thuật quá phức tạp nhưng cần được chăm sóc thường xuyên. Đất phải được lên luống cao khoảng 30cm, rộng 1,2m, rãnh giữa các luống khoảng 20cm để tăng khả năng thoát nước. Cây cách cây khoảng 45cm.

HTX đảm nhận việc ươm cây giống trong khoảng 3 tháng trước khi cung cấp cho nông dân. Sau khi trồng, người dân phải giăng dây hoặc lưới để giữ cây đứng thẳng, hạn chế đổ ngã do gió mạnh ở vùng ven biển, đồng thời giúp búp măng phát triển thẳng, đẹp.

Măng tây thích nghi và phát triển tốt ở đất cát ven biển. Ảnh: HTX hành tím Vĩnh Châu.

Quá trình chăm sóc chủ yếu gồm làm cỏ, tỉa thân già, bón phân và điều chỉnh hệ thống dây đỡ. Mô hình ưu tiên phân hữu cơ và thuốc bảo vệ thực vật sinh học nhằm hướng tới vùng nguyên liệu an toàn, đáp ứng yêu cầu của thị trường trong nước và xuất khẩu.

Điểm đáng chú ý là sau khoảng 6 tháng trồng, măng tây bắt đầu cho thu hoạch và có thể khai thác liên tục 7-8 năm mới phải trồng lại. Mỗi chu kỳ thu hoạch kéo dài 2-3 tháng, sau đó cây được dưỡng khoảng một tháng trước khi bước vào đợt khai thác mới. Nhờ vậy, sau năm đầu tiên, chi phí sản xuất chủ yếu tập trung vào phân bón, thuốc và công chăm sóc.

Trong quá trình canh tác, nông dân cũng phải thường xuyên kiểm tra bọ trĩ, bọ xít, rầy và sâu xanh da láng để xử lý kịp thời, đồng thời giữ vườn thông thoáng nhằm hạn chế sâu bệnh.

Khoảng 6 tháng trồng, măng tây bắt đầu cho thu hoạch và có thể khai thác liên tục 7-8 năm mới phải trồng lại.

Đặc biệt, để đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu, từng lô măng sau thu hoạch đều được kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Những sản phẩm đạt yêu cầu mới được đưa vào chuỗi cung ứng, trong đó có các thị trường như Đài Loan và Nhật Bản.

Từ cây trồng vốn còn khá mới trên vùng đất cát ven biển, măng tây đang mở ra hướng chuyển đổi đầy triển vọng cho nông dân Vĩnh Hải. Với sự liên kết từ giống, kỹ thuật đến bao tiêu sản phẩm, mô hình được kỳ vọng hình thành vùng nguyên liệu quy mô lớn, tạo nguồn thu ổn định hơn cho người dân và giảm phụ thuộc vào những cây trồng truyền thống thường xuyên biến động về giá.