Tại Việt Nam, nụ rồng gai còn được gọi là rau mầm gai, chồi gai hay nụ gai. Đây là phần chồi non của cây gai, loại cây mọc hoang nhiều ở các sườn núi, đồi cao tại một số tỉnh miền núi phía Bắc như Yên Bái, Lào Cai, Hà Giang, Sơn La. Mùa thu hoạch nụ rồng gai thường bắt đầu từ mùa xuân và kéo dài đến đầu hè, khi chồi non vừa nhú, đạt độ giòn và ngọt nhất.
 |
| Nụ rồng gai hay còn gọi là chồi gai, nụ gai, đây là chồi của cây gai mọc nhiều ở vùng núi các tỉnh phía Bắc như Yên Bái, Lào Cai, Hà Giang. |
Không chỉ là món ăn dân dã, nụ rồng gai còn được đánh giá cao về mặt dinh dưỡng. Theo các tài liệu nghiên cứu, trong 100g nụ rồng gai tươi chứa khoảng 5,4g protein, cùng lượng lớn carbohydrate, chất xơ, vitamin A, B2, PP, C và nhiều khoáng chất quan trọng như canxi, phốt pho, kali, sắt, kẽm. Đặc biệt, loại rau này còn chứa nhiều axit amin thiết yếu mà cơ thể không tự tổng hợp được. Hàm lượng canxi, mangan, sắt, đồng và germanium hữu cơ trong nụ rồng gai được cho là cao hơn cả nhân sâm, khiến nhiều người ví đây là “rau dược liệu” hơn là rau thông thường.
Nhờ chứa các hợp chất sinh học có lợi như saponin triterpenoid, nụ rồng gai được cho là có tác dụng bảo vệ tim mạch, chống viêm, kháng khuẩn, hỗ trợ giảm mỡ máu và huyết áp, thanh nhiệt, làm mát máu, cải thiện giấc ngủ và nâng cao sức đề kháng. Trong y học dân gian, loại rau này còn được sử dụng để hỗ trợ điều trị các vấn đề về tiêu hóa, thận và suy nhược cơ thể. Một số nguồn truyền thông Trung Quốc thậm chí nhận định nụ rồng gai có giá trị hỗ trợ sức khỏe tim mạch tốt hơn cả nhân sâm.
 |
| Trong y học dân gian, loại rau này còn được sử dụng để hỗ trợ điều trị các vấn đề về tiêu hóa, thận và suy nhược cơ thể. |
Tại Trung Quốc, việc tiêu thụ các loại rau dại như nụ rồng gai đã trở thành một xu hướng rõ rệt trong những năm gần đây. Người dân không chỉ tìm mua tại các chợ đặc sản mà còn rủ nhau lên núi để tự tay thu hái. Tuy nhiên, việc thu hoạch nụ rồng gai không hề đơn giản. Thân cây gai có nhiều gai nhọn, chỉ cần sơ ý là có thể bị đâm chảy máu. Dù vậy, trước những lợi ích sức khỏe mà loại rau này mang lại, nhiều người vẫn sẵn sàng chấp nhận vất vả để có được nụ rồng gai tươi ngon.
 |
Trước nhu cầu ngày càng tăng, nông dân Trung Quốc đã bắt đầu trồng nụ rồng gai theo mô hình nhân tạo nhằm chủ động nguồn cung. Dù vậy, do quá trình trồng và thu hoạch đòi hỏi nhiều công chăm sóc, giá thành của nụ rồng gai vẫn ở mức cao và được xếp vào nhóm đặc sản đắt đỏ. Hiện nay, tại cả Việt Nam và Trung Quốc, nụ rồng gai có giá dao động từ khoảng 143.000 đến 250.000 đồng/kg, tương đương, thậm chí có thời điểm cao hơn giá thịt bò ngoài chợ.
 |
| Món ăn tự nụ rồng gai, trộn bột mì với trứng và nhúng nụ rồng gai và chiên, chấm cùng xì dầu. |
Dù mọc hoang tại nhiều vùng núi phía Bắc Việt Nam, nụ rồng gai vẫn chưa thực sự phổ biến trên thị trường trong nước. Phần lớn sản lượng được người dân địa phương sử dụng hoặc bán nhỏ lẻ theo mùa. Nhiều chuyên gia cho rằng, nếu được đầu tư bài bản về vùng trồng và bảo quản, nụ rồng gai hoàn toàn có thể trở thành một loại rau đặc sản – dưỡng sinh có giá trị kinh tế cao, đồng thời góp phần đa dạng hóa nguồn thực phẩm tốt cho sức khỏe của người Việt.
