Bưởi đỏ tiến vua hữu cơ ra thị trường Tết, giá 2 triệu đồng một trái

Những năm gần đây, bưởi đỏ tiến vua luôn nằm trong nhóm trái cây được săn tìm mỗi dịp Tết Nguyên đán. Tết năm nay, giá bưởi đỏ thông thường tiếp tục tăng khoảng 10% so với cùng kỳ năm trước, dao động từ 120.000 đến 350.000 đồng một quả tùy kích thước. Một số điểm bán chuyển sang tính theo cân, với mức giá khoảng 80.000–200.000 đồng mỗi kg.

Điểm mới của mùa Tết năm nay là sự xuất hiện của bưởi đỏ tiến vua trồng theo tiêu chuẩn hữu cơ. Do quy trình canh tác nghiêm ngặt và sản lượng hạn chế, giá bán của dòng sản phẩm này cao hơn từ 2 đến 4 lần so với bưởi đại trà.

Ông Trần Tiến Hải, người trực tiếp trồng và bao tiêu bưởi đỏ tiến vua tại Thanh Hóa, cho biết đây là năm đầu tiên sản phẩm bưởi hữu cơ được đưa ra thị trường thương mại. Trước đó, trong suốt ba năm, số bưởi này chủ yếu dùng làm quà biếu và phục vụ đánh giá chuyên môn. Theo ông, tổng số bưởi hữu cơ đạt tiêu chuẩn bán ra năm nay chỉ khoảng 1.500 quả.

“Đây là phân khúc cao cấp, giá khởi điểm từ 500.000 đồng một trái. Những quả đạt chuẩn cao nhất, nặng khoảng 1,6–1,9 kg, hình dáng đẹp, mùi thơm rõ và chất lượng đồng đều có thể được bán với giá khoảng 2 triệu đồng”, ông Hải nói. Nhóm khách hàng mục tiêu là những người coi trọng giá trị canh tác hữu cơ thực chất, thay vì chỉ chú ý đến hình thức bên ngoài.

Theo mô tả của ông Hải, toàn bộ quá trình trồng bưởi đều không sử dụng hóa chất. Cây được nuôi dưỡng bằng hệ sinh thái tự nhiên và vi sinh, không bao quả để trái hấp thụ ánh nắng trực tiếp – yếu tố quan trọng tạo nên hương thơm đặc trưng. Ông cho rằng giá trị lớn nhất của bưởi đỏ tiến vua nằm ở mùi hương tự nhiên, không phải lớp vỏ bóng đẹp do can thiệp kỹ thuật.

Mỗi quả bưởi thường nặng từ 1,5 đến hơn 2 kg, song tỷ lệ quả đạt chuẩn cao cấp rất thấp. Trung bình, trong 1.000 quả chỉ chọn được khoảng 100 quả đủ tiêu chí về hình thức và chất lượng. Phần còn lại được dùng để chế biến rượu bưởi, mứt hoặc trà hoa bưởi. Để có được lứa quả như vậy, cây bưởi phải có tuổi đời từ 8 đến 10 năm và được canh tác hữu cơ liên tục ngay từ đầu. Mỗi cây mỗi năm chỉ giữ lại khoảng 15–20 quả, thậm chí ít hơn.

Theo nhà vườn, bưởi đỏ tiến vua có thể bảo quản và trưng bày từ 3 đến 6 tháng sau thu hoạch. Trong quá trình đó, quả không bị hỏng mà khô dần, vẫn giữ được hương thơm tự nhiên.

Hiện giống bưởi này chủ yếu được trồng tại Thanh Hóa và khu vực Bắc Giang cũ, nay thuộc tỉnh Bắc Ninh. Mùa thu hoạch kéo dài từ nửa cuối tháng 10 đến tháng 12, lâu hơn nhiều giống bưởi khác. Đây cũng là loại cây sinh trưởng gần như quanh năm, với quá trình ra hoa và tuyển quả được kiểm soát chặt chẽ. Đơn vị sản xuất đang hoàn thiện các thủ tục để đạt chứng nhận hữu cơ theo tiêu chuẩn.

Ở phân khúc phổ thông, thị trường Tết năm nay vẫn có hàng chục nghìn quả bưởi đỏ tiến vua truyền thống được đưa ra tiêu thụ. Bưởi từ Bắc Ninh chiếm tỷ lệ lớn nhờ màu sắc đỏ tươi, thường bán kèm cành lá nên giá cao hơn bưởi Thanh Hóa khoảng 30.000–50.000 đồng mỗi quả.

Theo một số tiểu thương, giá sỉ bưởi bao cành lá hiện ở mức 170.000–200.000 đồng một trái. Khi bán lẻ, loại nhỏ khoảng 800 gram có giá từ 120.000 đồng, trong khi những quả nặng trên 2 kg có thể lên tới 400.000 đồng. Tuy nhiên, sức mua năm nay có dấu hiệu chậm lại, lượng tiêu thụ giảm khoảng 10% so với năm ngoái do ảnh hưởng của thiên tai tại nhiều tỉnh phía Bắc và miền Trung, trong khi thị trường miền Nam có thêm nhiều lựa chọn trái cây khác.

Tại TP HCM, một số tiểu thương cho biết lượng bán ra chỉ đạt khoảng một nửa so với kỳ vọng, buộc họ phải cân nhắc kỹ hơn các đợt nhập hàng tiếp theo để tránh tồn kho.

Theo người dân địa phương, bưởi đỏ tiến vua từng là sản vật quý dùng để tiến vua và không thể thiếu trong mâm ngũ quả ngày Tết. Khi còn non, quả có màu xanh, sau đó chuyển vàng và dần sang đỏ khi chín. Nếu được bảo quản đúng cách, bưởi có thể trưng bày trong suốt dịp Tết kéo dài từ 2 đến 4 tháng.

Hiện nay, bưởi đỏ tiến vua tại Thanh Hóa chủ yếu được trồng tại các vùng đồi thuộc xã Thọ Xương, Xuân Bái và khu vực Lam Sơn, với vài chục hecta đang cho thu hoạch và hơn 36 hecta đang trong giai đoạn kiến thiết. Điều kiện thổ nhưỡng và khí hậu đặc thù được xem là yếu tố tạo nên hương vị riêng của giống bưởi từng được coi là sản vật tiến vua.