Cây “xước nhẹ thơm lâu” giúp người dân xã vùng cao Lào Cai làm giàu, xây nhà cao tầng, tậu ô tô

Trước đây, nhiều hộ dân ở xã Võ Lao, tỉnh Lào Cai vẫn chủ yếu trồng ngô, sắn nhưng hiệu quả kinh tế thấp, cuộc sống vẫn còn nhiều khó khăn. Gần đây, việc chuyển đổi sang trồng cây quế đã mở ra hướng phát triển mới, giúp người dân nơi đây không chỉ phủ xanh những quả đồi trọc mà còn từng bước cải thiện đời sống, xây dựng nhà cửa khang trang, mua sắm ô tô đi lại.

Người dân xã vùng cao Võ Lao, tỉnh Lào Cai đã tìm thấy hướng đi mới với cây quế.

Bước ngoặt đổi đời từ cây quế

Men theo con đường bê tông dẫn vào thôn Nậm Đinh, xã Võ Lao (Lào Cai) dễ dàng nhận thấy những ngôi nhà tầng kiên cố mọc lên ngày một nhiều. Gia đình anh Đặng Văn Nhất là một trong những hộ thành công nổi bật trong thôn.

Trước đây, cuộc sống của gia đình anh chủ yếu phụ thuộc vào các nương ngô, sắn, công việc vất vả mà hiệu quả kinh tế không cao. Anh Nhất chia sẻ: “Cả nhà làm quần quật, nhưng vẫn không đủ ăn. Nghèo khó theo đuổi dai dẳng, nhiều lúc tôi cũng thấy nản lòng.”

Tuy nhiên, anh quyết định thay đổi, chọn cây quế làm cây trồng chủ lực. “Ban đầu tôi cũng đắn đo vì trồng quế phải mất vài năm mới có thu hoạch. Nhưng tôi nghĩ phải tìm hướng đi dài hạn, bền vững. Tôi bàn bạc với vợ rồi vay vốn ngân hàng, mua cây giống và phân bón về trồng thử,” anh nhớ lại.

Kết quả vượt ngoài mong đợi. Cây quế giúp gia đình anh Nhất cải thiện rõ rệt kinh tế. Anh cho biết: “Nhờ tiền bán quế, gia đình tôi đã xây được nhà mới, mua được xe ô tô đi lại. Các con tôi cũng có điều kiện học hành tốt hơn, không còn phải lo lắng như trước.”

Từ diện tích 2 ha ban đầu, gia đình anh Nhất đã mở rộng lên 6 ha phủ kín đồi quế xanh mướt. Mỗi năm, chỉ riêng từ việc tỉa cành, thu hái lá và vỏ quế, gia đình anh thu về khoảng 120 triệu đồng. Hiện anh là thành viên tích cực của Hợp tác xã Nông lâm nghiệp và dịch vụ xã Võ Lao, cùng các hộ dân khác phát triển vùng quế hữu cơ, xây dựng liên kết sản xuất và ổn định đầu ra sản phẩm.

Cây quế giúp nhiều hộ gia đình ở thôn Nậm Đinh thoát khỏi cái nghèo, xây dựng nhà cửa khang trang. Ảnh: Kim Thoa/ Báo Dân Việt.

Thấy hiệu quả kinh tế rõ rệt, người dân trong thôn Nậm Đinh đồng loạt chuyển đổi sang trồng quế thay thế cây ngô, sắn truyền thống. Ông Đặng Hữu Hoa, Trưởng thôn Nậm Đinh cho biết: “Hiện tại 100% hộ dân trong thôn đã trồng quế với tổng diện tích trên 100 ha. Thu nhập của bà con ổn định hơn, đời sống nâng lên rõ rệt, không còn cảnh thiếu ăn thiếu mặc như trước.”

Nhiều hộ dân đã trở thành “triệu phú chân đất” với thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm, như ông Đặng Phúc Đình khoảng 110 triệu đồng, ông Triệu Văn Sơn hơn 130 triệu đồng. Cây quế không chỉ tạo ra giá trị kinh tế lớn mà còn thay đổi tư duy sản xuất của người dân từ nhỏ lẻ sang quy mô hàng hóa, có sự liên kết, hợp tác.

Chính sách và chiến lược phát triển bền vững

Theo ông Nguyễn Anh Đức, Phó Chủ tịch UBND xã Võ Lao, việc phát triển cây quế đã được xã triển khai thí điểm từ năm 2013. Ban đầu chỉ vài hộ tham gia, nhưng khi những hộ này thu được lợi nhuận cao thì phong trào nhanh chóng lan rộng.

“Cây quế thực sự là ‘đòn bẩy’ kinh tế cho địa phương,” ông Đức nhận định. Từ vài chục ha ban đầu, đến nay xã Võ Lao đã phát triển được gần 3.000 ha quế, đem lại nguồn thu hàng tỷ đồng mỗi năm cho người dân.

Để tránh tình trạng được mùa mất giá và bị thương lái ép giá, xã đã thành lập Hợp tác xã Nông lâm nghiệp và dịch vụ nhằm hỗ trợ bà con về kỹ thuật, tìm kiếm thị trường và ổn định đầu ra sản phẩm.

“Diện tích đất lâm nghiệp của xã rất lớn, chúng tôi xác định kinh tế rừng với cây quế là hướng đi chính và lâu dài,” ông Đức nói thêm. Bên cạnh đó, xã còn vận động trồng thêm một số loại cây khác như mỡ, bồ đề, trẩu nhằm đa dạng sinh học, phát triển rừng bền vững.

Thấy hiệu quả kinh tế rõ rệt, người dân trong thôn Nậm Đinh đồng loạt chuyển đổi sang trồng quế thay thế cây ngô, sắn truyền thống.

Hiện trên địa bàn xã đã có nhà máy chế biến tinh dầu quế hoạt động hiệu quả. Chính quyền địa phương cũng đang xúc tiến quy hoạch khu tiểu thủ công nghiệp, mời gọi doanh nghiệp đầu tư nhà máy chế biến gỗ và các sản phẩm từ quế, tạo thêm việc làm và thu nhập ổn định cho người dân.

Theo kế hoạch của xã Võ Lao, diện tích trồng quế sẽ được mở rộng thêm khoảng 2.000 ha, nâng tổng diện tích rừng quế toàn xã lên 5.000 ha. Đồng thời, xã đang hoàn thiện hồ sơ để xây dựng vùng quế đạt chứng nhận VietGAP, giúp sản phẩm tiếp cận các thị trường lớn, nâng cao giá trị kinh tế và phát triển bền vững.

Với sự phối hợp đồng bộ giữa chính sách địa phương và nỗ lực của người dân, con đường phát triển kinh tế từ rừng quế đang trở thành bước đi đúng đắn, biến những quả đồi cằn cỗi thành “mỏ vàng xanh” giúp cải thiện đời sống và thúc đẩy kinh tế vùng cao.