Khi những cơn mưa cuối đông dần thưa hạt, rừng già trên đỉnh Vườn quốc gia Bạch Mã như bừng tỉnh. Mùa xuân ở độ cao hơn 1.400 m không chỉ là sự chuyển mùa của khí hậu, mà còn là khoảnh khắc hệ thực vật đồng loạt thay áo mới. Sắc trắng, đỏ của đỗ quyên xen lẫn gam lá non chuyển màu tạo nên một bức tranh sinh thái đặc sắc – điểm hẹn lý tưởng cho du khách yêu thiên nhiên và giới chơi sinh vật cảnh.
 |
| Đỗ quyên hoa chuông là cây gỗ nhỏ, cao khoảng 4–5 m, hoa mọc chụm ở đầu cành. Ảnh: Báo Đà Nẵng. |
 |
| Ảnh: Báo Đà Nẵng. |
Nổi bật nhất trong thời điểm này là đỗ quyên hoa chuông và đỗ quyên hoa đỏ – hai loài đặc trưng của vùng núi cao miền Trung.
Đỗ quyên hoa chuông là cây gỗ nhỏ, cao khoảng 4–5 m, hoa mọc chụm ở đầu cành. Những bông hoa hình chuông thanh mảnh, sắc trắng pha hồng nhạt, nổi bật trên nền rừng thẳm xanh sẫm. Vẻ đẹp của loài hoa này không rực rỡ mà thiên về sự tinh khôi, thanh khiết – đúng với tinh thần của đại ngàn sau mùa đông dài ẩm lạnh.
Trái lại, đỗ quyên hoa đỏ mang sắc thái mạnh mẽ hơn. Cây cao khoảng 2–3 m, hoa lớn, màu đỏ đậm, cánh dày, nở thành chùm rực rỡ. Khi nắng xuân xuyên qua tầng tán rừng, những mảng đỏ ấy như đốm lửa bập bùng giữa sương mù, tạo nên khung cảnh đầy sức sống.
Giới yêu cây cảnh nhận định, hệ đỗ quyên tự nhiên ở Bạch Mã có giá trị cao về mặt đa dạng sinh học, đồng thời là nguồn cảm hứng cho nghệ thuật bonsai và trồng cảnh ở vùng khí hậu mát.
Không chỉ có đỗ quyên, mùa xuân Bạch Mã còn ghi dấu bởi sự chuyển sắc của nhiều loài cây bản địa.
Loài Thích Bắc Bộ – cây gỗ cao 5–7 m, lá có ba thùy rõ rệt – vào mùa ra hoa thành chùm ở đầu cành, tạo mảng màu dịu nhẹ giữa tầng trung của rừng. Khi bước vào giai đoạn chuyển lá, cây mang gam vàng, đỏ nhạt đặc trưng, góp phần làm phong phú thêm cấu trúc màu sắc của hệ sinh thái.
 |
| Cây Hồng Lộc với lá non màu đỏ cũng góp phần tô điểm cho bức tranh mùa xuân ở Bạch Mã thêm rực rỡ. Ảnh: Báo Đà Nẵng. |
Bên cạnh đó, Hồng Lộc (Syzygium campanulatum) với những lứa lá non đỏ rực cũng là điểm nhấn thị giác. Sự chuyển đổi từ xanh nhạt sang vàng, đỏ của nhiều loài cây cùng lúc khiến toàn bộ không gian rừng như được “nhuộm” bằng bảng màu đa sắc, vừa mềm mại vừa sống động.
Với du khách đam mê nhiếp ảnh và sinh vật cảnh, đây là thời điểm lý tưởng để quan sát sự vận động của thảm thực vật ở nhiều tầng cao độ – từ cây bụi, cây gỗ nhỏ đến những thân cổ thụ hàng chục năm tuổi.
Nằm ở phần cuối dãy Trường Sơn Bắc, Vườn quốc gia Bạch Mã có đỉnh cao nhất 1.712 m, địa hình đa dạng, giao thoa giữa hai miền khí hậu Bắc – Nam. Nhờ đó, nơi đây sở hữu hệ động thực vật phong phú bậc nhất miền Trung.
Mới đây, vườn chính thức được trao danh hiệu Vườn Di sản ASEAN tại Hội nghị lần thứ 8 tổ chức ở Quảng Ninh. Danh hiệu này không chỉ ghi nhận giá trị sinh thái nổi bật mà còn khẳng định vai trò của khu rừng trong mạng lưới bảo tồn khu vực Đông Nam Á.
Theo ban quản lý, trong hai năm qua, lực lượng chức năng đã thực hiện hàng chục nghìn lượt tuần tra, tháo gỡ hơn 5.400 bẫy động vật và xóa bỏ hàng trăm lán trại trái phép trong rừng. Công tác bảo vệ được siết chặt nhằm duy trì tính nguyên vẹn của hệ sinh thái.
Đáng chú ý, qua bẫy ảnh và khảo sát thực địa, các chuyên gia ghi nhận thêm 14 loài mới và sự xuất hiện trở lại của nhiều loài động vật quý hiếm như Gấu ngựa, Cầy vằn bắc, Tê tê và Sơn dương. Những tín hiệu này cho thấy môi trường sống đang dần được phục hồi, tạo nền tảng cho phát triển du lịch sinh thái bền vững.
Trong bối cảnh du lịch thiên nhiên ngày càng được ưa chuộng, mùa hoa đỗ quyên ở Bạch Mã trở thành sản phẩm đặc trưng thu hút du khách. Hành trình trekking giữa rừng hoa, ngắm lá phong đổi màu và trải nghiệm khí hậu mát lạnh vùng cao mang đến cảm giác khác biệt so với nhiều điểm đến miền Trung.
Sự hòa quyện giữa giá trị sinh thái, cảnh quan thẩm mỹ và nỗ lực bảo tồn đã tạo nên một Bạch Mã vừa hoang sơ vừa giàu bản sắc. Khi đỗ quyên vào độ rực rỡ nhất, đại ngàn không chỉ là không gian của thiên nhiên, mà còn là điểm chạm giữa con người với nhịp điệu nguyên sơ của núi rừng.
