Từ công việc của một người tài xế, Nghệ nhân Lê Trực, hiện sinh sống tại phường Tân An, tỉnh Tây Ninh, đã từng bước đến với nghệ thuật bonsai bằng một niềm đam mê mãnh liệt. Hơn cả một thú chơi cây cảnh, bonsai đã trở thành con đường để anh gửi gắm tâm huyết, sự sáng tạo và tình yêu dành cho thiên nhiên. Hôm nay, anh sở hữu một khu vườn với hàng trăm tác phẩm bonsai lớn nhỏ, trong đó có nhiều cây mang giá trị nghệ thuật cao.
 |
 |
| Nghệ nhân Lê Trực bên những tác phẩm của mình. |
Bước ngoặt từ niềm đam mê
Trước khi gắn bó với bonsai, công việc chính của Lê Trực là tài xế. Công việc mang đến cho anh cuộc sống ổn định, nhưng song song với đó, tình yêu dành cho cây cảnh ngày một lớn dần.
Ban đầu, bonsai đến với anh từ sự yêu thích. Những lúc có thời gian, anh tìm hiểu về cây, quan sát dáng thân, bộ rễ, cành nhánh và học hỏi kinh nghiệm từ những người đi trước. Càng tìm hiểu, anh càng nhận ra bonsai không đơn thuần là việc chăm sóc một cái cây, mà là nghệ thuật kết hợp giữa thiên nhiên, thời gian và bàn tay con người.
Từ những cây đầu tiên, anh bắt đầu tập tạo tác, chỉnh sửa và định hình. Có những tác phẩm phải mất nhiều năm mới dần hình thành được dáng vẻ như mong muốn. Những thất bại, những lần cắt sửa chưa đạt yêu cầu cũng trở thành kinh nghiệm để anh ngày càng trưởng thành hơn trong quá trình chơi và tạo tác bonsai.
Và rồi, niềm đam mê ấy lớn đến mức bonsai không còn là thú chơi lúc nhàn rỗi mà đã trở thành một phần quan trọng trong cuộc sống của anh.
Dùng đôi tay đánh thức vẻ đẹp của cây
Điểm đáng chú ý trong quá trình chơi và làm bonsai của Nghệ nhân Lê Trực là anh luôn dành sự quan tâm đặc biệt đến vẻ đẹp tự nhiên của từng cây.
Với những cây cổ thụ có thân lớn, bộ đế mạnh, nhiều đường chuyển thân và dấu tích của thời gian, anh tìm cách khai thác những ưu điểm sẵn có thay vì áp đặt cây theo một khuôn mẫu nhất định.
Những thân cây xù xì, những vết sẹo, những phần gỗ già hay bộ rễ nổi mạnh dưới mặt đất qua bàn tay tạo tác được giữ lại như những dấu ấn của thời gian. Từ đó, cây không chỉ có dáng thế mà còn tạo được cảm giác về một cổ thụ đã trải qua nhiều năm tháng giữa thiên nhiên.
Qua những tác phẩm của anh, người xem có thể cảm nhận được sự mạnh mẽ của thân cây, sự chuyển động của cành nhánh và vẻ đẹp già nua mà thời gian tạo nên.
Khu vườn hàng trăm tác phẩm
 |
Hiện nay, Nghệ nhân Lê Trực sở hữu một khu vườn bonsai với hàng trăm tác phẩm lớn nhỏ, được anh dày công sưu tầm, chăm sóc và tạo tác trong nhiều năm.
Mỗi tác phẩm trong khu vườn đều có một đặc điểm riêng. Có cây gây ấn tượng bởi thân lớn và bộ đế đồ sộ; có cây nổi bật bởi những đường thân độc đáo; cũng có những tác phẩm được chăm chút để hướng đến sự hài hòa giữa thân, cành, tán và chậu.
Khu vườn cũng chính là nơi ghi dấu hành trình của anh từ một người yêu cây đến một nghệ nhân. Mỗi cây là một câu chuyện, mỗi dáng thế là kết quả của quá trình quan sát, suy nghĩ và lao động bền bỉ.
Không chỉ sở hữu số lượng cây phong phú, Lê Trực còn chú trọng nâng cao chất lượng và giá trị nghệ thuật của từng tác phẩm. Nhiều cây có kích thước lớn, thân già, bộ rễ đẹp và cấu trúc tự nhiên độc đáo, tạo được sự chú ý đối với những người yêu bonsai khi có dịp tham quan, giao lưu tại khu vườn.
Không ngừng học hỏi và sáng tạo
Đối với Lê Trực, trở thành nghệ nhân không có nghĩa là dừng lại ở những gì đã đạt được. Bonsai là một nghệ thuật có quá trình phát triển lâu dài, bởi một cây có thể mất nhiều năm, thậm chí nhiều thế hệ, để đạt đến độ hoàn thiện.
Vì vậy, anh vẫn không ngừng học hỏi, giao lưu với các nghệ nhân, nhà vườn và những người cùng đam mê. Mỗi cuộc gặp gỡ, mỗi tác phẩm mới đều mang đến cho anh thêm một góc nhìn về nghệ thuật cây cảnh.
Từ công việc tài xế đến nghệ thuật bonsai, hành trình ấy cho thấy đam mê có thể tạo nên những bước ngoặt trong cuộc đời một con người. Điều quan trọng không phải bắt đầu từ đâu, mà là có đủ tình yêu, sự kiên trì và quyết tâm để đi được bao xa trên con đường mình đã chọn.
Giá trị nằm ở cả cây và người tạo tác
 |
| Nghệ nhân Lê Trực đang tao dáng định hình cho một phôi Si búp hồng . |
Trong nghệ thuật bonsai, một cây đẹp chưa chắc đã trở thành một tác phẩm đẹp. Để nâng một cây lên thành tác phẩm nghệ thuật cần có thời gian, kỹ thuật, tư duy thẩm mỹ và sự am hiểu về đặc tính của cây.
Với Nghệ nhân Lê Trực, mỗi lần tạo tác cũng là một lần đối thoại với thiên nhiên. Anh tìm cách lắng nghe hình dáng vốn có của cây để từ đó đưa ra những lựa chọn phù hợp nhất.
Chính quá trình ấy đã tạo nên dấu ấn riêng trong những tác phẩm của anh – mộc mạc nhưng mạnh mẽ, đề cao vẻ đẹp tự nhiên và đặc biệt coi trọng giá trị của thân cây, bộ đế cùng những dấu ấn của thời gian.
Từ một người tài xế yêu cây, hôm nay Lê Trực đã trở thành một nghệ nhân sở hữu khu vườn bonsai với hàng trăm tác phẩm. Đó là thành quả của nhiều năm đam mê, lao động và không ngừng học hỏi.
Nhưng với anh, hành trình ấy vẫn chưa kết thúc. Những cây trong vườn vẫn tiếp tục lớn lên, những tác phẩm mới vẫn tiếp tục được hình thành và những ý tưởng mới vẫn đang chờ đôi bàn tay người nghệ nhân thực hiện.
Có thể nói, điều làm nên giá trị trong hành trình của Nghệ nhân Lê Trực không chỉ là những tác phẩm bonsai đang sở hữu, mà còn là câu chuyện phía sau những tác phẩm ấy – câu chuyện về một người tài xế đã dám đi theo tiếng gọi của đam mê, kiên trì biến tình yêu cây cảnh thành một con đường nghệ thuật.
Hôm nay, giữa khu vườn xanh mát với hàng trăm tác phẩm lớn nhỏ, người ta có thể nhìn thấy rõ dấu ấn của một con người đã dành nhiều năm tháng cho cây. Mỗi thân cây là một phần thời gian, mỗi tác phẩm là một phần tâm huyết, còn khu vườn chính là nơi lưu giữ hành trình không ngừng nghỉ của một người nghệ nhân với tình yêu bonsai cháy bỏng.
