Từng mọc tự nhiên ở nhiều nơi, dành dành ngày càng được yêu thích khi vừa có hoa trắng thơm nức, vừa sở hữu dáng cây đẹp để lên chậu, tạo bonsai. Cây còn khá dễ nhân giống, chăm sóc nên phù hợp cả với người mới chơi.
 |
Dành dành, còn gọi là chi tử, bạch thiên hương, thủy hoàng chi, có tên khoa học thuộc chi Gardenia, họ Thiến Thảo (Rubiaceae). Cây có nguồn gốc ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, thường phát triển dạng bụi hoặc thân gỗ nhỏ, lá xanh bóng, mọc đối và giữ màu xanh quanh năm.
 |
Điểm nổi bật nhất của dành dành là những bông hoa trắng tinh, cánh mềm mại và đặc biệt thơm. Hương hoa ngọt, đậm, lan tỏa mạnh, chỉ vài bông nở cũng đủ khiến cả không gian ngập mùi dễ chịu. Khi gần tàn, hoa chuyển dần sang màu vàng.
Không chỉ có giá trị làm cảnh, nhiều bộ phận của dành dành như lá, thân, rễ, hoa và hạt còn được sử dụng trong y học cổ truyền. Đặc biệt, hạt dành dành sau khi phơi khô được dùng làm dược liệu và tạo màu vàng tự nhiên cho một số món ăn truyền thống.
Từ cây dân dã thành bonsai tiền triệu
Dành dành có thân, gốc và tán khá đẹp, đồng thời chịu được cắt tỉa nên được nhiều người chơi cây lựa chọn để tạo dáng bonsai. Những cây lâu năm, gốc lớn, thân già, cành phân bố đẹp và được uốn tỉa công phu có thể có giá từ hàng triệu đồng.
 |
Trong phong thủy, dành dành thường được gắn với sự thuần khiết, tình yêu, hy vọng, niềm vui và sự đồng lòng. Hoa trắng cũng tạo cảm giác nhẹ nhàng, thanh khiết, trong khi tán lá xanh quanh năm giúp cây trở thành điểm nhấn cho sân vườn, ban công hoặc không gian sống.
Cắm cành xuống đất cũng có thể bén rễ
 |
Một ưu điểm khiến dành dành được người mới chơi yêu thích là khả năng nhân giống tương đối dễ bằng phương pháp giâm cành. Chỉ cần chọn cành bánh tẻ khỏe mạnh, cắt và cắm vào giá thể phù hợp, duy trì độ ẩm, cành có thể hình thành rễ và phát triển thành cây mới.
Để cây sinh trưởng tốt, người trồng nên lưu ý một số yếu tố:
Đất trồng: Dành dành thích đất hơi chua, tơi xốp và thoát nước tốt. Có thể phối trộn cát sông, đất mùn lá và akadama theo tỷ lệ 1:1:1.
Ánh sáng: Cây khá ưa sáng và không phát triển tốt trong điều kiện thiếu nắng. Cây mới thay chậu nên được đặt ở nơi bán râm, thoáng trong khoảng một tuần trước khi đưa dần ra nơi có nhiều ánh sáng.
Nhiệt độ: Dành dành ưa ấm và không chịu lạnh tốt. Mùa hè, cây trồng chậu nên được hạn chế nắng gắt giữa trưa. Khi trời rét, cần tránh để cây ở nơi có nhiệt độ quá thấp; tại miền Bắc, khi nhiệt độ xuống khoảng 8°C, có thể đưa cây vào nơi kín gió, sáng và thông thoáng.
Tưới nước, bón phân: Chỉ nên tưới khi lớp đất mặt khô khoảng 2-3cm, tránh để chậu thường xuyên ẩm ướt gây úng rễ. Mùa xuân và mùa thu có thể bón phân định kỳ với lượng vừa phải; mùa hè và mùa đông giảm hoặc ngừng bón tùy điều kiện sinh trưởng.
 |
Cắt tỉa: Sau khi hoa tàn, có thể loại bỏ hoa và đài hoa, sau đó cắt cành cách vị trí hoa khoảng 2-3 lá. Việc này kích thích cây phát triển cành mới và hình thành thêm nụ. Với những cây làm bonsai, người chơi có thể tận dụng khả năng chịu cắt tỉa của dành dành để tạo dáng, định hình tán theo ý muốn.
Từ một loài cây dân dã với những bông hoa trắng thơm ngát, dành dành giờ đây có thêm giá trị khi được đưa lên chậu và tạo hình bonsai. Dễ nhân giống, hoa đẹp, hương thơm nổi bật và có khả năng tạo dáng khiến loài cây này ngày càng được nhiều người chơi cây quan tâm.
