Giữa những cánh rừng nguyên sinh của Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà (tỉnh Lâm Đồng), các nhà khoa học đã phát hiện và ghi nhận 96 chủng, loài nấm ăn và nấm dược liệu thuộc 27 họ - một con số phản ánh sự đa dạng sinh học đáng kinh ngạc của hệ sinh thái rừng cao nguyên này.
 |
Trong gần 3 năm, nhóm nghiên cứu do ThS. Lê Viết Ngọc (Trường Đại học Đà Lạt) chủ nhiệm đã mở 10 tuyến điều tra xuyên rừng, lội suối, băng qua những khu rừng rậm để thu thập mẫu nấm.
"Có những loài nấm rất nhỏ, chỉ xuất hiện vài ngày sau mưa rồi biến mất. Cũng có những loài to lớn bám chặt vào thân cây, qua năm qua tháng, tai nấm lớn như cái quạt, hóa gỗ" - ThS. Ngọc chia sẻ.
Đáng chú ý, nhiều loài nấm dược liệu quý như hắc chi Amauroderma, hồng chi Ganoderma, tử chi Humphreya, hoàng chi Tomophagus - mà người dân thường gọi chung là nấm linh chi rừng - đang bị khai thác mạnh và đứng trước nguy cơ cạn kiệt nếu không có giải pháp bảo tồn kịp thời.
 |
Ứng dụng các kỹ thuật hiện đại như giải trình tự gen và sinh học phân tử, nhóm nghiên cứu đã phân lập được 16 giống nấm bản địa có tiềm năng cao, gồm mộc nhĩ Hòn Giao, bào ngư xám K'long - K'lanh, linh chi Đà Lạt, linh chi đen dịch đỏ, linh chi quế, nấm mối đen và hầu thủ Công Trời.
Từ đó, nhóm xây dựng 7 quy trình nuôi trồng hoàn chỉnh, bao phủ toàn bộ chuỗi từ phân lập giống, nhân giống, chế nguyên liệu cho đến thu hoạch và bảo quản. Ba mô hình trồng nấm linh chi Đà Lạt cũng được triển khai thực tế - một tại Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà và hai tại hộ dân - nhằm giúp người dân vùng đệm dần chuyển từ khai thác tự nhiên sang nuôi trồng có kiểm soát.
Tại buổi nghiệm thu, PGS.TS Lê Xuân Thám, Chủ tịch hội đồng khoa học, nhận định: nếu tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị từ giống - nuôi trồng - chế biến - thương mại, các loài nấm bản địa hoàn toàn có thể trở thành sản phẩm đặc trưng của Lâm Đồng.
Đề tài cũng cho ra đời bộ tiêu bản 64 × 2 mẫu nấm và cuốn bản đồ giới thiệu 96 loài nấm ăn, nấm dược liệu của vườn quốc gia - tài liệu khoa học phục vụ lâu dài cho công tác nghiên cứu và giáo dục.
