 |
| Công văn số 7867/SNNMT-PTNT của Sở NN&MT Hà Nội ngày 10/6/2026 nêu rõ tính pháp lý: Hiện nay chưa có văn bản quy phạm pháp luật nào quy định cụ thể khái niệm về cây cảnh hoặc ban hành danh mục cây cảnh - Ảnh: Đức Thiện |
Mới đây, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Hà Nội đã ban hành Công văn số 7867/SNNMT-PTNT, nhằm giải đáp chi tiết các vấn đề pháp lý liên quan đến cây cảnh và chim cảnh, mở ra hành lang thông thoáng cho người đam mê SVC.
Cây cảnh và "tấm hộ chiếu" hợp pháp
Một trong những câu hỏi phổ biến nhất của các nhà vườn là việc xác định nguồn gốc cho cây cảnh khai thác từ vườn nhà. Theo Sở NN&MT Hà Nội, hiện nay pháp luật chưa có danh mục cụ thể riêng cho "cây cảnh", mà việc quản lý chủ yếu dựa trên loài thực vật đó có thuộc danh mục nguy cấp, quý, hiếm hay không.
Đối với những cây cảnh quý hiếm thuộc Phụ lục CITES (Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp), chủ vườn cần lưu ý: Nếu trồng trên 30 cá thể vì mục đích thương mại, bắt buộc phải đăng ký mã số cơ sở trồng. Ngược lại, nếu trồng dưới 30 cá thể không vì mục đích thương mại, chủ vườn không cần đăng ký mã số, nhưng vẫn phải đảm bảo nguồn gốc hợp pháp và ghi chép sổ theo dõi đầy đủ.
 |
| Theo Sở NN&MT Hà Nội, hiện nay việc quản lý cây cảnh chủ yếu dựa trên loài thực vật đó có thuộc danh mục nguy cấp, quý, hiếm hay không - Ảnh: Đức Thiện |
Đặc biệt, về thẩm quyền xác nhận Bảng kê lâm sản - "tấm giấy thông hành" quan trọng nhất để vận chuyển cây, Sở khẳng định chỉ có Hạt Kiểm lâm hoặc Kiểm lâm cấp tỉnh mới có thẩm quyền ký xác nhận, UBND xã hay cán bộ kiểm lâm địa bàn không có chức năng này. Điều này giúp người dân tránh việc tìm sai cơ quan, gây mất thời gian và chi phí.
Để những cuộc triển lãm liên tỉnh không còn lo âu
Việc vận chuyển cây cảnh đi dự thi hoặc triển lãm liên tỉnh thường gây lo lắng cho các chủ nhà vườn về việc bị kiểm tra trên đường. Công văn số 7867 đã làm rõ: Nếu cây không thuộc diện bắt buộc phải có xác nhận của Kiểm lâm trên Bảng kê lâm sản, chủ lâm sản chỉ cần tự lập Bảng kê và có hồ sơ chứng minh nguồn gốc (như hóa đơn, giấy xác nhận nhà vườn...).
 |
| Công văn số 7867 cũng nêu rõ: Nếu cây không thuộc diện bắt buộc phải có xác nhận của Kiểm lâm trên Bảng kê lâm sản, chủ lâm sản chỉ cần tự lập Bảng kê và có hồ sơ chứng minh nguồn gốc - Ảnh: Đức Thiện |
Trong trường hợp bị kiểm tra, nếu hồ sơ phù hợp với thực tế, chủ cây sẽ không bị xử phạt hay tịch thu. Đối với cây nhập khẩu, các giấy tờ quan trọng nhất bao gồm tờ khai hải quan đã thông quan và Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật nhập khẩu.
Chim Chào mào, Cu gáy: Thú chơi dân dã và trách nhiệm pháp lý
Từ bao đời nay, tiếng hót của chim Chào mào hay tiếng gáy của Cu gáy đã trở thành một phần của hồn quê, phố thị. Sở NN&MT Hà Nội xác định rõ: Chào mào (Pycnonotus jocosus) và Cu gáy (Spilopelia chinensis) là các loài động vật rừng thông thường. Dù là loài phổ biến, nhưng khi nuôi nhốt, chúng vẫn chịu sự điều chỉnh của Luật Lâm nghiệp.
 |
| Để nuôi chim hợp pháp, người chơi cần đáp ứng hai điều kiện cốt lõi: Có nguồn gốc rõ ràng và đảm bảo an toàn, vệ sinh môi trường - Ảnh: Đức Thiện |
Để nuôi chim hợp pháp, người chơi cần đáp ứng hai điều kiện cốt lõi: Có nguồn gốc rõ ràng và đảm bảo an toàn, vệ sinh môi trường. Một quy định mà nhiều người chơi chim thường bỏ qua là trách nhiệm thông báo cho cơ quan Kiểm lâm sở tại trong vòng 03 ngày làm việc kể từ khi đưa chim về cơ sở nuôi. Việc ghi chép sổ theo dõi hoạt động nuôi cũng là yêu cầu bắt buộc để phục vụ công tác quản lý và truy xuất nguồn gốc sau này.
Tháo gỡ vướng mắc cho các hội thi tiếng hót chim cảnh
Thực tế thời gian qua, nhiều cuộc thi chim cảnh gặp khó khăn trong khâu cấp phép. Công văn 7867 đã chỉ rõ sự phân định trách nhiệm: Ngành Kiểm lâm quản lý về nguồn gốc cá thể chim, trong khi việc cấp phép tổ chức hội thi thuộc thẩm quyền của ngành Văn hóa - Thể thao hoặc chính quyền địa phương tùy quy mô, đồng thời thực hiện các quy định riêng theo từng lĩnh vực quản lý chuyên ngành, tuân theo quy định pháp luật hiện hành.
 |
| Ngày 20/5/2026, được sự nhất trí của UBND xã Đại Xuyên, TP. Hà Nội theo văn bản chấp thuận về công tác tổ chức, an ninh trật tự, tuyên truyền và giám sát hoạt động hội thi, Tạp chí Việt Nam hương sắc phối hợp cùng Trường chim Tiger tổ chức Hội thi tiếng hót chim Chào mào năm 2026 - Ảnh: Đức Thiện |
Để một cuộc thi diễn ra thuận lợi, các hội viên tham dự phải mang theo hồ sơ chứng minh nguồn gốc hợp pháp của chim. Đối với đơn vị tổ chức, việc phối hợp với cơ quan kiểm lâm để xác nhận bảng kê vận chuyển cho các nghệ nhân, người chơi chim cảnh ở xa là vô cùng cần thiết. Tại Hà Nội, tin vui cho các nghệ nhân, người chơi chim cảnh là việc xác nhận Bảng kê lâm sản cho chim cảnh hoàn toàn không thu phí và có thể thực hiện trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia, giúp đơn giản hóa tối đa thủ tục.
Sự rõ ràng trong các hướng dẫn từ Công văn số 7867/SNNMT-PTNT, ngày 10/6/2026, của Sở NN&MT Hà Nội, đây cũng là Công văn phản hồi đề nghị phối hợp của Tạp chí Việt Nam hương sắc tại Công văn số 18/CV-TCVNHS ngày 04/5/2026 về việc chia sẻ thông tin, dữ liệu phục vụ công tác truyền thông, phổ biến các quy định pháp luật liên quan đến lĩnh vực SVC, không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người chơi SVC, mà còn góp phần bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển kinh tế sinh thái bền vững. Chơi SVC không chỉ là dưỡng tâm, dưỡng tính, mà còn là thể hiện ý thức thượng tôn pháp luật. Với những hướng dẫn chi tiết này, cộng đồng nghệ nhân Việt Nam sẽ ngày càng phát triển, đưa hương sắc Việt vươn xa một cách chuyên nghiệp và bền vững.
