Ngày 5/12/2025, Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) được tổ chức với sự đồng chủ trì của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Viện Chăn nuôi, Ban Thư ký MSK, Viện Chăn nuôi Quốc tế (ILRI) cùng các đối tác trong khuôn khổ Khung Đối tác Một Sức Khỏe (OHP).
 |
| Toàn cảnh Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) |
Sự kiện tiếp tục khẳng định vai trò của FSTWG như một diễn đàn phối hợp đa ngành quan trọng, nơi các cơ quan chuyên môn, tổ chức quốc tế và những đơn vị trực tiếp tham gia quản lý chuỗi thực phẩm cùng trao đổi và thống nhất các giải pháp thúc đẩy hệ thống an toàn thực phẩm bền vững, hài hòa và có khả năng thích ứng cao. Cuộc họp diễn ra trong bối cảnh công tác bảo đảm an toàn thực phẩm ngày càng phức tạp, đòi hỏi tư duy liên ngành, sự phối hợp chặt chẽ và cách tiếp cận dựa trên bằng chứng giữa các cơ quan quản lý, giới khoa học, doanh nghiệp và cộng đồng nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa rủi ro và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.
 |
| Ông Fred Unger (Bên trái) và PGS.TS Phạm Doãn Lân, Quyền Viện trưởng Viện Chăn nuôi (Bên phải) Đồng Chủ tịch FSTWG |
Tiếp nối tinh thần của ba cuộc họp trước, phiên họp lần này ghi nhận sự tham gia đầy đủ của đại diện Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Y tế, Bộ Công Thương, các viện nghiên cứu chuyên ngành, các tổ chức quốc tế thuộc OHP cùng nhiều chuyên gia độc lập đang thực hiện các chương trình liên quan đến kiểm nghiệm, giám sát và đánh giá rủi ro thực phẩm. Sự hiện diện của đầy đủ các thành phần cho thấy mức độ ưu tiên mà Việt Nam dành cho an toàn thực phẩm trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, khi chuỗi cung ứng ngày càng kéo dài và giao thương quốc tế mở rộng tạo nên nhiều thách thức mới. Tại cuộc họp, các đại biểu nhất trí rằng an toàn thực phẩm không chỉ là nhiệm vụ quản lý nhà nước mà là trách nhiệm chung của xã hội, đòi hỏi sự liên kết bền chặt giữa các lĩnh vực nông nghiệp, thú y, y tế và thương mại theo đúng tinh thần Một Sức Khỏe.
 |
| Tiến sĩ Nguyễn Việt Hùng, Giám đốc Khu vực châu Á ILRI phát biểu khai mạc Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) |
Phát biểu khai mạc, Tiến sĩ Nguyễn Việt Hùng, Giám đốc Khu vực châu Á của ILRI, Đồng Chủ tịch FSWG bày tỏ sự cảm ơn đối với các Bộ, cơ quan, đối tác phát triển và khu vực tư nhân đã đồng hành nỗ lực vì an toàn thực phẩm tại Việt Nam. Ông đặc biệt nhấn mạnh dấu mốc kỷ niệm 10 năm thành lập FSWG, một diễn đàn được hình thành bởi nhóm đối tác phát triển gồm WB, FAO, Canada, ILRI cùng Chính phủ Việt Nam và nhiều cơ quan trong nước, nhằm tạo không gian hợp tác, chia sẻ thông tin và xây dựng khuyến nghị chính sách ở tầm quốc gia.
 |
| Ông Pawin Padungtod, Điều phối kỹ thuật cao cấp Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc phát biểu tại Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) |
Không khí thảo luận tại cuộc họp diễn ra sôi nổi, tập trung vào các báo cáo tiến độ, kết quả phối hợp trong thời gian qua cũng như những khoảng trống cần tiếp tục bổ sung. Nhiều đại biểu đánh giá cao những nỗ lực của FSTWG trong việc tạo bộ khung phối hợp liên ngành, giúp tăng cường chia sẻ dữ liệu, cải thiện kết nối giữa cơ quan quản lý nguy cơ, cơ quan đánh giá nguy cơ và các đơn vị thực thi. Khái niệm “chuỗi liên kết quản lý rủi ro thực phẩm” được nhấn mạnh như một tiếp cận nền tảng, trong đó dữ liệu giám sát, kiểm định, cảnh báo sớm được sử dụng xuyên suốt để nâng cao khả năng ra quyết định. Nhờ đó, việc xử lý các sự cố an toàn thực phẩm trở nên nhanh hơn, chính xác hơn, hạn chế tối đa nguy cơ bùng phát các bệnh truyền qua thực phẩm gây ảnh hưởng tới sức khỏe cộng đồng và hoạt động thương mại.
 |
| Bà Vũ Thị Thanh An, Viện Kiểm nghiệm ATVSTP quốc gia, Bộ Y tế trình bày tham luận tại Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) |
Một trong những điểm nổi bật được thảo luận là yêu cầu tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các bộ ngành, đặc biệt liên quan đến giám sát mối nguy trong chuỗi thực phẩm từ trang trại đến bàn ăn. Các đại biểu thống nhất rằng dữ liệu phân tán và thiếu tính liên thông là một rào cản lớn cản trở việc đánh giá rủi ro một cách toàn diện. Việc xây dựng hệ thống tích hợp dữ liệu an toàn thực phẩm, được kết nối giữa nông nghiệp – thú y – y tế – thương mại sẽ giúp tăng cường khả năng dự báo, giảm thiểu nguy cơ bỏ sót các tín hiệu cảnh báo. Mô hình này phù hợp với hướng dẫn của các tổ chức quốc tế như FAO, WHO và WOAH, đồng thời là nền tảng quan trọng của sáng kiến Một Sức Khỏe đang được Việt Nam thúc đẩy mạnh mẽ.
 |
| Tiến sĩ Nguyễn Việt Hùng, Giám đốc Khu vực châu Á ILRI đặt câu hỏi sau phần tham luận của bà Bà Vũ Thị Thanh An, Viện Kiểm nghiệm ATVSTP quốc gia, Bộ Y tế |
 |
| Đại diện Đại sứ quán Đan Mạch tại Việt Nam đặt câu hỏi về cơ chế phối hợp giữa các Bộ, Ngành sau phần tham luận của bà Bà Vũ Thị Thanh An, Viện Kiểm nghiệm ATVSTP quốc gia, Bộ Y tế |
Cuộc họp cũng dành thời gian thảo luận về công tác truyền thông nguy cơ – một lĩnh vực được xem là chìa khóa để nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi của cả người sản xuất lẫn người tiêu dùng. Nhiều đại biểu nhấn mạnh rằng truyền thông cần linh hoạt, dễ hiểu, bám sát khoa học và phải đồng bộ giữa các cơ quan, tránh tình trạng thông tin rời rạc hoặc thiếu nhất quán. Việc xây dựng các bộ thông điệp chuẩn hóa, kịch bản truyền thông nhanh khi xảy ra sự cố và đào tạo đội ngũ chuyên trách được xem là ưu tiên trong giai đoạn tới. FSTWG cũng khuyến nghị tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong truyền thông như sử dụng nền tảng số, mạng xã hội và các công cụ tương tác để lan tỏa thông tin rộng rãi hơn.
Bên cạnh đó, các đại biểu tập trung vào việc củng cố năng lực phòng thí nghiệm, kiểm nghiệm thực phẩm và đánh giá rủi ro. Đại diện các viện chuyên ngành đã chia sẻ những kết quả thu được từ các nghiên cứu mới, bao gồm giám sát tồn dư hóa chất, kháng kháng sinh, ô nhiễm vi sinh và độc tố tự nhiên. Những số liệu cập nhật này là cơ sở quan trọng để cải thiện các biện pháp quản lý nguy cơ và tham mưu chính sách. Cuộc họp cũng ghi nhận nhu cầu đầu tư mạnh mẽ hơn cho trang thiết bị phân tích chuyên sâu, đặc biệt trong bối cảnh nhiều mối nguy mới nổi lên từ biến đổi khí hậu, thay đổi mô hình sản xuất và hoạt động thương mại xuyên biên giới.
 |
| Bà Nguyễn Hồng Minh, Chuyên gia An toàn thực phẩm, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc trình bày tham luận tại Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) |
Một nội dung nhận được nhiều sự quan tâm là thảo luận về chiến lược ứng phó lâu dài, hướng tới xây dựng hệ thống an toàn thực phẩm bền vững. Các đại biểu thống nhất rằng sự bền vững không chỉ nằm ở việc ngăn ngừa rủi ro mà còn ở khả năng phục hồi của hệ thống sau các sự cố. Điều này đòi hỏi sự gắn kết giữa quản lý an toàn thực phẩm và các trụ cột phát triển bền vững như kinh tế tuần hoàn, giảm thất thoát thực phẩm, cải thiện chất lượng vật tư nông nghiệp và khuyến khích sản xuất nông nghiệp sạch. Khi sản xuất an toàn, minh bạch và có trách nhiệm trở thành tiêu chuẩn chung, người tiêu dùng được bảo vệ tốt hơn, doanh nghiệp nâng cao giá trị sản phẩm và nông dân có cơ hội tiếp cận thị trường lớn hơn.
 |
| Đại diện Đại sứ quán Ireland tại Việt Nam trình bày tham luận tại Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) |
Các tổ chức quốc tế trong khuôn khổ OHP đánh giá cao cam kết của Việt Nam và khẳng định sẽ tiếp tục hỗ trợ kỹ thuật, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế và đồng hành trong các chương trình nâng cao năng lực. Các chuyên gia đề xuất đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động thí điểm, xây dựng mô hình thực hành tốt trong kiểm soát an toàn thực phẩm tại các địa phương, cũng như hỗ trợ Việt Nam tham gia sâu hơn vào mạng lưới cảnh báo toàn cầu. Những hợp tác này sẽ nâng cao vị thế của Việt Nam trong khu vực và trên thế giới, đồng thời tạo lợi thế cạnh tranh cho các sản phẩm nông lâm thủy sản xuất khẩu.
 |
| Kết thúc Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm (FSTWG) các đại biểu chụp ảnh lưu niệm |
Kết thúc cuộc họp, FSTWG thống nhất phương hướng thời gian tới với trọng tâm là củng cố cơ chế phối hợp đa ngành, tăng cường chia sẻ thông tin, hoàn thiện các hướng dẫn kỹ thuật về quản lý mối nguy và xây dựng kế hoạch truyền thông nguy cơ thống nhất. Các đại biểu nhất trí rằng chỉ khi các bộ ngành cùng hành động, doanh nghiệp cùng đồng hành và người dân cùng ý thức, hệ thống an toàn thực phẩm mới có thể phát triển bền vững, thích ứng với biến động và đáp ứng tốt yêu cầu bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Cuộc họp lần thứ 4 của Nhóm Công tác Kỹ thuật An toàn thực phẩm đã khẳng định cam kết mạnh mẽ của Việt Nam trong việc thúc đẩy cách tiếp cận Một Sức Khỏe và được xem là bước tiến quan trọng giúp tăng cường nền tảng phối hợp đa ngành. Tinh thần hợp tác, đồng thuận và trách nhiệm thể hiện tại cuộc họp sẽ tiếp tục là động lực để các bên liên quan triển khai hiệu quả các nhiệm vụ trong thời gian tới, góp phần xây dựng một hệ thống an toàn thực phẩm vững mạnh, hiện đại và bền vững, hướng tới mục tiêu bảo đảm sức khỏe cho người dân và phát triển kinh tế – xã hội trong dài hạn.
| Phiên tổng kết của cuộc họp dành thời lượng trang trọng để tri ân ông Fred Unger, Đồng Chủ tịch FSTWG, người đã có nhiều năm gắn bó và đóng góp sâu rộng cho tiến trình xây dựng cũng như vận hành cơ chế phối hợp an toàn thực phẩm đa ngành tại Việt Nam. Không chỉ đóng vai trò là cầu nối quan trọng giữa các đối tác trong và ngoài nước, ông còn là người kiên trì thúc đẩy cách tiếp cận Một Sức khỏe trong quản lý an toàn thực phẩm, góp phần định hình nền tảng hợp tác bền vững giữa các bộ ngành, viện nghiên cứu và tổ chức quốc tế. PGS.TS Phạm Doãn Lân, Quyền Viện trưởng Viện Chăn nuôi, thay mặt Ban Thư ký OHP và toàn thể đại biểu ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực của ông Fred Unger và Viện Chăn nuôi Quốc tế (ILRI). Ông nhấn mạnh rằng sự hỗ trợ kỹ thuật, chuyên môn và kết nối của ILRI trong suốt nhiều năm qua là một trong những yếu tố quyết định giúp Nhóm Công tác An toàn thực phẩm duy trì hoạt động ổn định, liên tục đổi mới phương pháp và mở rộng phạm vi hợp tác. Theo PGS.TS Phạm Doãn Lân, chính sự bền bỉ và tâm huyết của ông Fred Unger đã góp phần đưa FSTWG trở thành mô hình hợp tác điển hình trong khung Một Sức khỏe tại Việt Nam: vừa có chiều sâu chuyên môn, vừa có sức lan tỏa trong cộng đồng các nhà quản lý, chuyên gia và doanh nghiệp. Những đóng góp đó không chỉ giúp nâng cao năng lực quản lý rủi ro và kiểm soát an toàn thực phẩm mà còn tạo động lực thúc đẩy các sáng kiến liên ngành tiếp tục được duy trì và phát triển trong giai đoạn tới, hướng tới một hệ thống thực phẩm an toàn, minh bạch và bền vững hơn. |
Phạm Hùng
