 |
| Doanh nhân, nghệ nhân Phạm Thanh Việt – Giám đốc Công ty TNHH Alphanoi, người đã dành cả thanh xuân để viết tiếp chương mới cho dòng gà đòn đất Võ |
10 năm bền bỉ: Từ định kiến đến "tấm thẻ căn cước" văn hóa
Trong tâm thức người Việt, chọi gà vốn là mỹ tục, là thú chơi tao nhã xuất hiện từ cung đình đến sân đình mỗi dịp Tết đến xuân về. Thế nhưng, dòng chảy thời gian cùng những biến tướng của tệ nạn cá cược đã vô tình phủ một lớp màn xám xịt lên vẻ đẹp của giống gà nòi đòn.
Hơn một thập kỷ qua, nghệ nhân Phạm Thanh Việt đã âm thầm thực hiện một sứ mệnh đầy tự trọng: “Giải oan” cho gà nòi. Với anh, gà đòn đất võ Tây Sơn không chỉ là vật nuôi, mà là một di sản sống, là minh chứng cho tinh thần thượng võ và sự kiên cường.
“Giống gà này là nguồn gen đặc hữu, là niềm tự hào của quê hương, nhưng lại bị nhìn nhận sai lệch do gắn với cờ bạc. Đó là điều khiến tôi day dứt khôn nguôi”, anh Thanh Việt chia sẻ trong niềm xúc động.
 |
| Anh Thanh Việt chụp ảnh lưu niệm cùng phóng viên Nam Ngô (bên phải) - Tạp chí Việt Nam hương sắc |
Bước ngoặt vươn tầm và mô hình “Sạch”
Năm 2023 đánh dấu cột mốc chói lọi khi nghệ nhân Phạm Thanh Việt được vinh danh trong Top 10 Thương hiệu mạnh ASEAN tại Malaysia. Đây không chỉ là giải thưởng cá nhân, mà là lời khẳng định: Gà nòi Việt hoàn toàn có thể trở thành một thương hiệu kinh tế - văn hóa tầm cỡ quốc tế.
Thành công vang dội nhất chính là việc tổ chức công khai Hội chọi gà đòn dân gian tại Quy Nhơn (2023). Lần đầu tiên, những trận đấu không cá cược được diễn ra dưới sự giám sát của chính quyền và chứng kiến của công chúng, mở ra hy vọng về một ngành “kinh tế gà chọi” minh bạch như mô hình của Thái Lan hay Philippines. Anh Việt cũng là người tiên phong đề xuất đưa chọi gà đòn vào danh sách Di sản văn hóa phi vật thể, biến thú chơi này thành một “hệ sinh thái” kết hợp Nông nghiệp – Du lịch – Văn hóa.
 |
| Đoàn du khách Vương quốc Anh hào hứng trải nghiệm nét văn hóa chọi gà dân gian được phục dựng tại địa phương. |
Ba Bảo Farm: Khi đam mê đi cùng trách nhiệm quốc gia
Quan sát cách vận hành tại Ba Bảo Farm, chúng tôi mới thấu hiểu vì sao nơi đây được coi là “đầu tàu” của làng gà nòi. Không còn là những chuồng trại thô sơ, Ba Bảo Farm hiện lên với dáng dấp của một đơn vị chuyên nghiệp, khoa học và thượng tôn pháp luật.
Đặc biệt, mọi hoạt động mua bán tại Ba Bảo Farm hiện nay đều được kê khai thuế minh bạch, mỗi cá thể gà xuất xưởng tại đây đều được “định danh” rõ ràng, có hóa đơn đỏ nếu khách hàng yêu cầu. Đây là bước đi táo bạo nhưng đầy văn minh, khẳng định vị thế của một doanh nghiệp làm kinh tế từ văn hóa dân gian.
 |
| Giao lưu cùng đoàn khách quốc tế (Romania & Anh Quốc) ghé thăm và mua gà tại trang trại. Niềm vui từ những người cùng đam mê |
 |
Khát vọng CLB Gà đòn “Ba không”
Không dừng lại ở trang trại, anh Thanh Việt cùng nhóm các nghệ nhân tâm huyết đang ráo riết chuẩn bị cho sự ra đời của Câu lạc bộ Gà đòn không cá cược. Với tôn chỉ “Ba không”: Không cá cược – Không bạo lực phản cảm – Không vi phạm pháp luật, CLB sẽ là nơi:
Bảo tồn và chọn lọc các dòng gen quý hiếm.
Chia sẻ kỹ thuật chăm sóc và các bài thuốc dân gian độc đáo.
Tổ chức các giải đấu chấm điểm dựa trên đòn thế, vóc dáng và sức bền – biến chọi gà thành một môn nghệ thuật thực thụ.
Rời Ba Bảo Farm khi nắng đã đứng bóng, tiếng gà gáy trưa vang vọng giữa không gian thanh bình khiến chúng tôi không khỏi bồi hồi. Hành trình của doanh nhân, nghệ nhân Phạm Thanh Việt giống như cách người ta chăm chút cho một đóa sen – kiêu hãnh vươn mình khỏi những định kiến bùn tanh để tỏa hương. Anh không chỉ nuôi gà, anh đang nuôi dưỡng “hồn cốt” của dân tộc, thắp lên ngọn lửa hy vọng để gà nòi Việt Nam bay cao, bay xa trên bản đồ văn hóa thế giới.
