Tại phiên họp toàn thể ở Hội trường sáng 7/8, Quốc hội đã nghe Chính phủ trình bày Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Đây là dự án luật có ý nghĩa quan trọng trong tiến trình hoàn thiện thể chế, hướng tới xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.
 |
| Quốc hội nghe báo cáo về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường - Ảnh: VGP/Nhật Bắc |
Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho biết, dự án Luật được xây dựng nhằm thể chế hóa đầy đủ các chủ trương của Đảng về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền. Đồng thời, dự án hướng tới tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, công bằng, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và cải cách quản trị hành chính.
Phạm vi sửa đổi của dự án Luật bao gồm 10 đạo luật quan trọng thuộc lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, gồm: Luật Trồng trọt, Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật, Luật Chăn nuôi, Luật Thú y, Luật Thủy sản, Luật Địa chất và khoáng sản, Luật Tài nguyên nước, Luật Thủy lợi, Luật Khí tượng thủy văn và Luật Đê điều. Dự thảo Luật gồm 12 điều, trong đó từ Điều 1 đến Điều 10 quy định việc sửa đổi, bổ sung từng luật; Điều 11 quy định về điều khoản thi hành và Điều 12 quy định về điều khoản chuyển tiếp.
Điểm nhấn của dự án Luật là tập trung vào hai nhóm chính sách lớn gồm cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và đẩy mạnh phân quyền trong giải quyết thủ tục hành chính. Theo đó, Chính phủ đề xuất cắt giảm 40 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 12 thủ tục hành chính và đặc biệt là bãi bỏ 40 điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Song song với đó, 24 thủ tục hành chính sẽ được phân quyền từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh thực hiện.
Những đề xuất này được kỳ vọng sẽ góp phần giảm đáng kể chi phí tuân thủ pháp luật, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người dân trong quá trình đầu tư, sản xuất, kinh doanh. Việc cắt giảm các điều kiện kinh doanh không còn phù hợp cũng sẽ giúp loại bỏ những rào cản không cần thiết, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, đồng thời tạo thêm dư địa để các địa phương chủ động hơn trong công tác quản lý, giải quyết thủ tục hành chính.
Bên cạnh các nội dung về cải cách thủ tục hành chính, dự án Luật còn sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật và không làm phát sinh chính sách mới. Theo Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng, cơ quan soạn thảo đã đồng thời xây dựng các dự thảo văn bản quy định chi tiết để bảo đảm khi Luật có hiệu lực từ ngày 1/1/2027 thì các quy định hướng dẫn cũng được ban hành đồng bộ, tránh khoảng trống pháp lý trong quá trình tổ chức thực hiện.
Thẩm tra dự án Luật, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội bày tỏ sự thống nhất với sự cần thiết ban hành Luật cũng như phạm vi sửa đổi, bổ sung đối với 10 luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Cơ quan thẩm tra đánh giá hồ sơ dự án Luật được chuẩn bị đầy đủ, đáp ứng yêu cầu của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Theo Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, về cơ bản dự thảo Luật đã kịp thời thể chế hóa các chủ trương của Đảng, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, thống nhất với hệ thống pháp luật và phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra cũng lưu ý rằng thời gian triển khai Nghị quyết số 66.19/2026/NQ-CP mới hơn hai tháng, vì vậy việc luật hóa các nội dung của Nghị quyết cần được tiếp tục đánh giá kỹ lưỡng để bảo đảm tính khả thi và sự đồng bộ trong quá trình thực hiện.
Để nâng cao chất lượng dự án Luật, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát toàn diện dự thảo Luật và các văn bản hướng dẫn thi hành. Trong đó, cần làm rõ phương thức hậu kiểm đối với từng nhóm thủ tục hành chính được cắt giảm; bảo đảm việc bãi bỏ điều kiện kinh doanh và đơn giản hóa thủ tục hành chính phải dựa trên mức độ rủi ro của hàng hóa, dịch vụ, đồng thời gắn chặt với phát triển hạ tầng số, liên thông dữ liệu và cơ chế giám sát thống nhất giữa các bộ, ngành.
Cơ quan thẩm tra cũng nhấn mạnh yêu cầu rà soát việc phân cấp, phân quyền gắn với năng lực tổ chức thực hiện của chính quyền địa phương, bảo đảm các địa phương có đủ điều kiện về nhân lực, hạ tầng và nguồn lực để tiếp nhận các nhiệm vụ được chuyển giao. Đồng thời, các quy định sửa đổi phải bảo đảm tính thống nhất với các luật có liên quan, tránh chồng chéo hoặc phát sinh vướng mắc trong quá trình áp dụng.
Theo đánh giá của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, hồ sơ dự án Luật đã đủ điều kiện để trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến và thông qua theo trình tự, thủ tục rút gọn tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất. Nếu được thông qua và triển khai đúng lộ trình, việc bãi bỏ 40 điều kiện kinh doanh cùng với cắt giảm thủ tục hành chính và đẩy mạnh phân quyền sẽ góp phần tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng hơn, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, thúc đẩy phát triển bền vững lĩnh vực nông nghiệp và môi trường trong giai đoạn mới.
