Hải Phòng: Giống gà “ngủ trên cây” ở đảo Cát Bà, giá gấp ba gà ta vẫn đắt khách dịp Tết

Cuối năm 2025, chị Nguyễn Thị Hà (Hà Nội) quay lại thôn Liên Minh sau lần tình cờ thưởng thức món gà nướng tại đây. “Thịt gà chắc, dai, vị ngọt đậm và thơm rất riêng, khác hẳn các loại gà thông thường”, chị nói và đặt mua vài con cho gia đình dịp Tết, đồng thời làm quà cho người thân, bạn bè.

Gà Liên Minh hiện là một trong số hơn 20 nông sản đặc sản của Hải Phòng được chứng nhận đăng ký nhãn hiệu chỉ dẫn địa lý. Ảnh: Báo Hải Phòng.

Thôn Liên Minh nằm trọn trong một thung lũng rộng, bốn bề là núi đá vôi cao, tách biệt với khu dân cư đông đúc. Theo người dân địa phương, giống gà Liên Minh được hình thành và chọn lọc tự nhiên qua hàng trăm năm trong điều kiện sinh thái đặc thù của quần đảo Cát Bà.

Khác với nhiều giống gà nuôi phổ biến, gà Liên Minh có khả năng leo trèo tốt, ban đêm thường bay lên cành cây ngủ để tránh thú dữ. Ban ngày, chúng tự do kiếm ăn trong rừng và thung lũng, từ côn trùng, giun đất đến lá và hạt rừng, nhờ đó có sức đề kháng cao.

Gà trống trưởng thành có thể đạt trọng lượng 5–6 kg, gà mái khoảng 3 kg. Bộ lông của giống gà này khá thưa, nhiều lông ống, không dày và đồng đều như gà công nghiệp hay gà ta lai.

Nuôi thả tự nhiên, mỗi năm chỉ vài chục con

Đến nay, người dân thôn Liên Minh vẫn duy trì phương thức nuôi truyền thống. Mỗi sáng, đàn gà tự rời vườn vào rừng kiếm ăn, tối lại quay về và ngủ trên cây. Người nuôi chỉ bổ sung thêm ngô hạt hoặc cám gạo nấu cùng thân chuối băm nhỏ.

Để tránh lai tạp và thoái hóa giống, cả thôn chỉ nuôi duy nhất gà Liên Minh. Theo những hộ có kinh nghiệm lâu năm, gà nuôi chậm lớn, thời gian nuôi gà thịt kéo dài 7–8 tháng. Gà mái mỗi năm chỉ đẻ hai lứa, mỗi lứa khoảng 10–12 trứng, tỷ lệ nở đạt 70–80%.

“Gà ngon nhưng nuôi lâu, sản lượng ít nên chủ yếu bán cho người quen hoặc khách đặt trước”, anh Đỗ Văn Trọng, một hộ nuôi gà lâu năm, cho biết.

Theo UBND đặc khu Cát Hải, thôn Liên Minh hiện có hơn 20 hộ nuôi giống gà này, với tổng đàn khoảng 3.500 con. Khoảng ba năm gần đây, cùng với sự phát triển của du lịch Cát Bà, một số hộ làm du lịch cũng tham gia nuôi gà Liên Minh.

Dù giá bán cao, thường gấp khoảng ba lần gà ta ngon trên thị trường, hiệu quả kinh tế vẫn chưa tương xứng do gà chậm lớn, quy mô nhỏ và thiếu liên kết tiêu thụ hiện đại. Phần lớn người nuôi vẫn tự tìm đầu ra.

Gà Liên Minh hiện là một trong hơn 20 nông sản của Hải Phòng được chứng nhận đăng ký nhãn hiệu chỉ dẫn địa lý, góp phần khẳng định giá trị và nguồn gốc của giống gà bản địa này.

Gắn bảo tồn giống gà với phát triển du lịch

Nhằm bảo tồn và phát triển giống gà quý, thành phố Hải Phòng đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ, trong đó có các dự án nghiên cứu về chăn nuôi, dinh dưỡng và nhân giống do Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ thành phố thực hiện.

Đặc khu Cát Hải cũng xác định hướng phát triển du lịch gắn với nông nghiệp là một trụ cột trong chiến lược phát triển bền vững. Theo kế hoạch, các tour du lịch nông nghiệp sẽ được nghiên cứu hình thành tại nhiều khu vực trên đảo Cát Bà, trong đó Trân Châu tập trung nuôi gà Liên Minh và dê núi; Xuân Đám phát triển rau sạch, mật ong; Phù Long nuôi cua, tôm.

Chính quyền địa phương sẽ hỗ trợ đầu tư hạ tầng, đào tạo nghề, vay vốn ưu đãi, đồng thời kêu gọi doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân cùng tham gia phát triển du lịch và nông nghiệp.

Theo Phó Chủ tịch UBND đặc khu Cát Hải Vũ Hữu Vững, việc kết hợp ẩm thực, sản vật địa phương và văn hóa bản địa sẽ tạo nên những sản phẩm du lịch đặc trưng, góp phần nâng cao sức hút cho du lịch Cát Bà trong thời gian tới.