Kinh tế sinh vật cảnh kết hợp du lịch sinh thái: Hướng đi mới từ khu vườn gần 2ha ở Cần Thơ

Không chỉ đơn thuần là vườn cây ăn trái, nơi đây còn là mô hình tiêu biểu cho việc khai thác giá trị kinh tế từ hệ sinh thái cây trồng, kết hợp giữa nông nghiệp, sinh vật cảnh và du lịch trải nghiệm.

Những cây bòn bon sai trĩu quả là điểm nhấn của khu du lịch sinh thái Sông Hậu Farm. Ảnh: Tạ Quang

Chủ nhân khu vườn là chị Trần Thị Kim Loan (SN 1984). Trên diện tích khoảng 18.000m², gia đình chị phát triển nhiều loại cây ăn trái đặc sản như dâu bòn bon, bưởi da xanh, mít, chôm chôm, măng cụt, sầu riêng, ca cao... Trong đó, những cây dâu bòn bon sai quả từ gốc đến ngọn trở thành điểm nhấn thu hút đông đảo du khách đến tham quan, chụp ảnh và trải nghiệm.

Ít ai biết rằng trước khi trở thành một điểm du lịch sinh thái nổi tiếng, khu vườn này từng đối mặt với những khó khăn chung của sản xuất nông nghiệp truyền thống. Giá cả bấp bênh, đầu ra thiếu ổn định khiến hiệu quả kinh tế từ cây trồng không cao. Chính điều đó đã thôi thúc chị Loan tìm kiếm một hướng đi mới nhằm nâng cao giá trị của khu vườn.

Năm 2016, khi đang điều hành hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực khách sạn tại trung tâm TP Cần Thơ, chị nhận thấy nhu cầu trải nghiệm đời sống miệt vườn của du khách, đặc biệt là khách quốc tế, ngày càng tăng. Từ thực tế đó, chị quyết định trở về quê nhà, chuyển đổi khu vườn gia đình thành mô hình du lịch sinh thái gắn với hệ sinh thái cây ăn trái đặc trưng của vùng sông nước Nam Bộ.

Điểm khác biệt của mô hình là không tập trung vào sản lượng nông sản đơn thuần mà hướng đến khai thác giá trị tổng hợp từ cảnh quan sinh vật cảnh, đa dạng cây trồng và trải nghiệm văn hóa bản địa. Toàn bộ khu vườn được quy hoạch theo hướng gần gũi với tự nhiên, hạn chế tối đa bê tông hóa để giữ nguyên nét mộc mạc của vùng quê Nam Bộ.

Những lối đi bằng gỗ len lỏi dưới tán cây xanh, hệ thống kênh rạch nhỏ với xuồng ba lá cùng những vườn cây trái trĩu quả tạo nên một không gian sinh thái đặc sắc. Tại đây, cây trồng không chỉ mang giá trị nông sản mà còn trở thành tài nguyên cảnh quan, góp phần tạo nên sức hút cho du lịch.

Theo chị Loan, xu hướng du lịch hiện nay đang chuyển từ tham quan đơn thuần sang tìm kiếm những trải nghiệm chân thực gắn với thiên nhiên. Vì vậy, việc bảo tồn hệ sinh thái vườn cây và các giá trị văn hóa địa phương chính là yếu tố tạo nên lợi thế cạnh tranh cho mô hình.

Đến với khu vườn, du khách có thể tự tay hái trái cây theo mùa, chèo xuồng len lỏi qua những con mương nhỏ, thưởng thức các món bánh dân gian Nam Bộ hay nghe đờn ca tài tử trong không gian đậm chất miệt vườn. Những hoạt động này giúp nâng cao giá trị của hệ thống cây trồng, biến khu vườn từ nơi sản xuất nông nghiệp thành một sản phẩm du lịch hoàn chỉnh.

Hiện nay, khu vườn đón trung bình hơn 100 lượt khách mỗi ngày. Vào các dịp cao điểm như mùa hè, lễ và Tết, lượng khách có thể tăng lên vài trăm lượt.

Từ góc độ kinh tế sinh vật cảnh, mô hình cho thấy tiềm năng lớn của việc kết hợp giữa cây ăn trái, cảnh quan sinh thái và dịch vụ du lịch. Mỗi cây dâu bòn bon, chôm chôm hay măng cụt không chỉ tạo ra giá trị từ trái mà còn mang lại nguồn thu thông qua hoạt động tham quan, trải nghiệm và lưu giữ hình ảnh của du khách.

Hiện nay, khu vườn đón trung bình hơn 100 lượt khách mỗi ngày. Vào các dịp cao điểm như mùa hè, lễ và Tết, lượng khách có thể tăng lên vài trăm lượt. Nguồn thu từ hoạt động du lịch mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm, đồng thời tạo thêm việc làm cho lao động địa phương và góp phần thúc đẩy các dịch vụ liên quan như vận chuyển, lưu trú và ẩm thực.

Nhiều du khách thích thú khi tham quan vườn bòn . Ảnh: Thiện Chí

Không dừng lại ở việc phát triển riêng lẻ, chị Loan còn chú trọng liên kết với các đơn vị lữ hành, nhà hàng, khách sạn và các hộ dân trong khu vực nhằm xây dựng chuỗi du lịch cộng đồng. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp mô hình phát triển bền vững trong bối cảnh nhu cầu trải nghiệm du lịch xanh, du lịch nông nghiệp ngày càng gia tăng.

Thực tế cho thấy, khi được đầu tư đúng hướng, các khu vườn cây ăn trái hoàn toàn có thể trở thành những "vườn sinh vật cảnh" quy mô lớn, nơi hội tụ giá trị của sản xuất nông nghiệp, bảo tồn cảnh quan và phát triển du lịch sinh thái. Mô hình của chị Trần Thị Kim Loan là minh chứng cho việc chuyển đổi thành công từ tư duy bán nông sản sang kinh tế trải nghiệm, góp phần mở ra hướng phát triển mới cho ngành sinh vật cảnh và du lịch nông nghiệp vùng Đồng bằng sông Cửu Long.