Chanh ngón tay: loại chanh đắt nhất thế giới, giới nhà giàu Việt vẫn tranh nhau đặt mua

Không chỉ gây sốt trong giới ẩm thực cao cấp, chanh ngón tay còn mở ra hướng đi mới cho các mô hình nông nghiệp giá trị cao ở Việt Nam.

Nguồn gốc và đặc điểm của chanh ngón tay

Chanh ngón tay được xem là loại chanh đắt nhất thế giới với giá ít nhất 280 USD/kg, đắt gấp 100 lần so với quả chanh thường song giới nhà giàu Việt vẫn tranh nhau đặt mua từ quả cho đến cây chanh ngón tay đặc biệt này. Ảnh: iStock

Chanh ngón tay có tên khoa học Citrus australasica, là loài cây bản địa tại rừng mưa ven biển Đông Úc, thuộc bang Queensland và New South Wales. Cây có thân gai, tán rậm, chịu hạn tốt và sống được cả trong đất nghèo dinh dưỡng.

Trái chanh dài 6–12 cm, vỏ có thể màu xanh, tím, đỏ rượu vang, vàng hoặc đen tuỳ giống. Phần ruột chứa những viên tinh dầu chanh nhỏ li ti, khi cắn vào vỡ ra như trứng cá – vì thế còn được gọi là chanh trứng cá (lime caviar).

Vị của chúng rất đặc biệt: vừa thơm, vừa chua dịu và có hậu ngọt nhẹ.

Công dụng nổi bật của chanh ngón tay

Chanh ngón tay được dùng trong các món ăn làm tăng vị giác

Loại chanh này còn được gọi là chanh trứng cá vì phần bên trong là những hạt li ti như trứng cá.

Với kết cấu và hương vị độc đáo, chanh ngón tay không chỉ là nguyên liệu trang trí mà còn được các đầu bếp Michelin dùng để:

Tăng vị giác trong món hải sản, sushi, salad, cocktail

Làm topping cho bánh ngọt, kem, sô cô la thủ công

Thay thế chanh thường trong các món cần hương chanh nhưng không cần độ chua gắt

Về mặt sức khỏe, chanh ngón tay chứa nhiều vitamin C, chất chống oxy hóa, folate, kali và các hợp chất flavonoid giúp tăng sức đề kháng, hỗ trợ tiêu hóa và làm đẹp da.

Ngoài ra, vỏ chanh cũng được dùng làm tinh dầu hoặc gia vị nhờ mùi thơm mạnh.

Cách trồng chanh ngón tay

Chanh ngón tay được trồng ở Việt Nam nhưng chưa phổ biến

Mặc dù có nguồn gốc ở vùng rừng nhiệt đới nước Úc, chanh ngón tay có thể thích nghi với điều kiện khí hậu Việt Nam, đặc biệt ở các vùng cao mát hoặc bán ôn đới như Lâm Đồng, Tây Bắc, Đà Lạt, Mộc Châu…

Đặc điểm sinh trưởng:

Cây ưa nắng nhẹ, cần thoát nước tốt, không chịu được úng

Có thể trồng bằng hạt nhưng thường ghép giống để bảo toàn đặc tính trái

Bắt đầu ra quả từ năm thứ 2–3, năng suất cao nhất sau 4 năm

Mùa thu hoạch chính từ tháng 6–11 (tuỳ vùng)

Có thể trồng trong chậu, trên sân thượng, miễn đủ nắng

Kỹ thuật canh tác:

Trồng cách nhau 1,5–2m nếu canh tác quy mô

Bón phân hữu cơ định kỳ, cắt tỉa giữ tán thoáng

Ít sâu bệnh, chủ yếu là rệp hoặc nấm khi độ ẩm cao

Cần bao trái nếu trồng thương phẩm để tránh nám, hỏng vỏ

Nhờ sinh trưởng chậm, tán nhỏ, cây phù hợp với mô hình vườn hữu cơ, du lịch nông nghiệp, hoặc trồng sân vườn nhà phố.

Việt Nam đã trồng chanh ngón tay ở đâu?

Cây chanh ngón tay khi còn nhỏ.

Hiện nay, chanh ngón tay đã được du nhập vào Việt Nam qua các nhà vườn giống và người chơi cây cảnh. Một số vùng đã bắt đầu trồng thử nghiệm hoặc trồng quy mô nhỏ gồm:

Đà Lạt, Lạc Dương (Lâm Đồng): khí hậu mát quanh năm, phù hợp nhất

Mộc Châu (Sơn La), Sa Pa (Lào Cai): có mô hình trồng kết hợp du lịch trải nghiệm

Bình Dương, Long Khánh (Đồng Nai): trồng trong nhà lưới có kiểm soát nhiệt

Hà Nội và TP.HCM: chủ yếu trồng trong chậu, phục vụ thị trường cảnh – bonsai – đầu bếp cao cấp

Tuy nhiên, số lượng cây còn rất hạn chế. Việt Nam chưa có vùng trồng quy mô thương mại lớn và chưa tự chủ được nguồn giống chất lượng cao.

Giá thành và thị trường chanh ngón tay tại Việt Nam

Hiện nay, chanh ngón tay vẫn thuộc nhóm nông sản cao cấp.

Do khan hiếm và khó trồng, giá thành khá cao:

Trái tươi nhập khẩu Úc: khoảng 1.200.000 – 1.800.000 đồng/kg

Trái tươi nội địa (mùa vụ hiếm): 600.000 – 1.000.000 đồng/kg

Cây giống chanh ngón tay: 250.000 – 600.000 đồng/cây tuỳ giống và chiều cao

Cây trồng trong chậu cảnh ra quả: 1.000.000 – 3.000.000 đồng/cây

Chanh ngón tay hiện được tiêu thụ chủ yếu qua:

Đầu bếp nhà hàng cao cấp, bartender cần nguyên liệu độc đáo

Người tiêu dùng ưa thực phẩm lạ – hữu cơ – giàu dưỡng chất

Giới sưu tầm cây cảnh, trái cây “sang chảnh” hoặc làm quà biếu Tết

Trong tương lai, nếu mở rộng được vùng trồng và kiểm soát giống hiệu quả, chanh ngón tay hoàn toàn có thể trở thành nông sản giá trị cao tiềm năng, phục vụ cả xuất khẩu lẫn thị trường trong nước.